 |
|
 |
Versie 2008 van ISO 9001 gepubliceerd |
Begin december 2008 heeft een nieuwe versie van ISO 9001 het licht
gezien. De International Organization for Standardization, ISO,
heeft als goede interne regel dat zij al haar standaards periodiek
herziet. ISO 9001 wordt gemiddeld eens in de zeven jaar herzien,
en na de 2000-versie was het dus de hoogste tijd voor ISO 9001:2008.
Besloten is, dat de nieuwe versie geen nieuwe eisen zal introduceren,
maar dat de aanpassingen beperkt blijven tot tekstuele verbeteringen
en verduidelijkingen. In tegenstelling tot de revolutie van ISO
9001:2000 nu dus alleen een evolutionaire verandering.
Doordat er geen nieuwe eisen worden gesteld, hebben de veranderingen
een beperkte omvang. Relatief gezien vallen enkele punten dan
toch op:
- Er wordt meer tekst gewijd aan het uitbesteden van processen
(paragraaf 4.1). Door een aanscherping van de normtekst en
de toevoeging van twee noten wordt duidelijk gemaakt dat de
organisatie verantwoordelijk is voor de beheersing van uitbestede
processen. Uiteraard is de mate van beheersing afhankelijk
is van de situatie.
- Een beschreven procedure voor het beheersen van kwaliteitsregistraties
(paragraaf 4.2.4) blijft noodzakelijk, maar het is duidelijker
gemaakt welke elementen deze procedure moet bevatten (namelijk:
identificatie, het bewaren, beschermen, terugvinden en terugvinden
van de registraties, alsmede de bewaartermijn ervan).
- De training en bewustwording van personeel (paragraaf 6.2.2)
wordt meer vanuit het doel dan vanuit het middel bekeken.
Vooral de evaluatie gaat nu niet meer zozeer over de doeltreffendheid
van de training / bewustwording, maar over het zekerstellen
dat de beoogde competentie is bereikt.
- De informatiesystemen zijn expliciet genoemd als onderdeel
van de infrastructuur (paragraaf 6.3).
- In een vergelijkbare verduidelijking worden nu onder nazorgactiviteiten
(paragraaf 7.2.1) ook recyclen en verwijderen genoemd.
- Evenzo zijn persoonsgegevens nu expliciet onderdeel van
het eigendom van de klant (paragraaf 7.5.4).
De vele overige aanpassingen helpen de norm leesbaarder en
vooral consistenter te maken. Die consistentie is ook gezocht
met de norm voor milieumanagementsystemen: ISO
14001. ‘Leesbaar’ blijft natuurlijk relatief:
een norm is door haar grote informatiedichtheid altijd moeilijk
toegankelijk.
Wat gebeurt er met bestaande certificaten?
ISO 9001:2000-certificaten blijven geldig tot twee jaar na de
publicatie van ISO 9001:2008. Ondanks het evolutionaire karakter
van de wijzigingen, worden certificaten niet automatisch omgezet
naar de nieuwe norm. Dat gebeurt wel nadat de certificeerder
een onderzoek heeft uitgevoerd tegen de nieuwe norm. Dan levert
overigens de reikwijdte van de wijzigingen voordeel op: certificeerders
hoeven geen extra tijd voor dit onderzoek te besteden! (Het
kan natuurlijk nooit kwaad om op te letten of uw certificeerder
zich aan dat principe houdt.)
Vanaf een jaar na de publicatie van ISO 9001:2008 moeten alle
nieuwe (of verlengde) certificaten worden afgegeven tegen deze
nieuwe norm. Overigens is er, wederom gezien de aard van de
wijzigingen, geen reden om de audit voor een nieuw of vernieuwd
certificaat niet meteen tegen de nieuwe norm te laten geschieden.
Waarom zoveel gedoe voor zo weinig nieuws?
De ISO standaarden worden wereldwijd gebruikt. De bedoeling
van een standaard is, dat deze eenduidig is en dus eenduidig
wordt toegepast. Een organisatie die in Nederland ISO 9001 gecertificeerd
is, voldoet aan dezelfde minimumset van criteria als een die
in, pakweg, India is gecertificeerd. En een Indiase certificeerder
zou in Nederland tot dezelfde conclusie tot al dan niet certificeren
moeten komen als een Nederlandse. Deze universele toepasbaarheid
vereist een uiterst nauwgezette formulering van de normtekst.
Blijkbaar is in de afgelopen acht jaar op diverse vlakken gebleken
dat er interpretatieverschillen bestaan, die het niveau van
‘lastig’ overstijgen. Dit blijkt ook uit de toevoeging
van maar liefst elf nieuwe noten in de normtekst. Vandaar dat
toch het hele goedkeurings’circus’ is opgestart
voor een nieuwe versie. (Dit ‘circus’ bestaat eruit
dat er diverse concepten, een voorstel voor de norm én
een definitief voorstel de wereld rondgaan om over gestemd te
worden door de verschillende landelijke normalisatie-instituten
- in Nederland de NEN.)
Tegelijkertijd zijn de wijzigingen van dien aard dat 97% van
de organisaties er niets van zal merken. Het onmiddellijk aanschaffen
van de nieuwe versie van de norm is dus veelal niet nodig.
ISO 9001:20??
Gezien de herzieningscyclus van ISO 9001 kunnen we rond 2015
een nieuwe versie verwachten, die ongetwijfeld weer revolutionairder
zal zijn.
|